پیشنهاد نام کتاب برای نویسندگان

انتخاب یا پیشنهاد نام برای کتاب کار سختی است. یک نام خوب برای کتاب باید هم بتواند پیام کتاب را به‌خوبی به مخاطبان منتقل کند، و هم آن‌ها را برای خرید کتاب ترغیب کند و بر فروش آن بیفزاید. به همین دلیل بیش‌تر نویسند‌ه‌ها هنگام انتخاب نام کتاب دچار چالش سختی می‌شوند.

سال‌ها فعالیتی که در حوزه برندسازی داشتم و پروژه‌های تجاری مختلفی که انجام داده‌ام مرا به این عقیده رسانده که کتاب هم یک محصول است. مثل بقیه محصولات، برای رونق فروش کتاب هم برنامه برندینگ روشنی را باید در پیش گرفت. حتما انتخاب نام کتاب یکی از پایه‌های این برندسازی است. در ادامه می‌خواهم برخی اصولی که از دانش برندسازی‌ برای پیشنهاد نام کتاب به کارتان می‌آیند را به شما معرفی کنم.

—***—

راستش را بخواهید من هم وقتی اولین کتابم را نوشتم برای انتخاب اسم آن به چالش‌ خوردم و بین دو عنوان دچار تردید شدم. اتفاقا موضوع کتابم هم دقیقا درباره چگونگی برگزیدن نام‌های تجاری بود. قبلا کتابی با این موضوع در ایران نوشته نشده بود و من اولین‌ کسی بودم که چنین کتابی به زبان فارسی تالیف می‌کردم.

یک قانون برای انتخاب نام کتاب می‌گوید که بهتر است نامی که انتخاب می‌کنید هم توجه‌ها را برانگیخته کند و هم کمی خاص باشد. من ابتدا با به کار بستن این قاعده به نام «درواژه» برای کتابم رسیدم که آن را با ترکیب کلمات دروازه + واژه ساخته بودم.

اما در کنار قانون قبلی قاعده دیگری هم برای انتخاب نام کتاب هست که می‌گوید اگر شما نخستین کتاب را در یک زمینه‌ تالیف کرده‌اید، خیلی سرراست اسم اصلی همان موضوعی که کتاب درباره آن است را برای نامش استفاده کنید. من عاقبت به قاعده دوم عمل کردم و همان موضوع اصلی کتابم را برای نامش انتخاب کردم یعنی «نام‌های تجاری؛ تنبل، زرنگ، خنثی«.

 

قانون اولی که برای انتخاب نام کتاب گفته می‌شود ممکن است خیلی کلی به نظر برسد و حتما می‌پرسید باید چه ترفندهایی را به کار گیرید که نام کتابتان هم خاص باشد و هم جلب توجه کند. تصمیم دارم پنج ترفند طلایی برای نامگذاری کتاب را با شما درمیان بگذارم که حتما کمکتان می‌کند.

ترفند اول: خواننده را شگفت‌زده کنید!

اگر کتابتان در زمینه‌ای نوشته شده که قبلا تعداد فراوانی کتاب در آن موضوع وجود دارد، برای موفق شدن در انتخاب نام کتاب باید از ترفند شگفت‌زدگی مخاطب استفاده کنید. برای مثال چون صدها کتاب در مورد مدیریت زمان نوشته شده بود، برایان تریسی با انتخاب نام »قورباغه‌ات را قورت بده» باعث شگفتی و کنجکاوی مخاطبانش شده است.

حوزه بازاریابی و برندسازی هم از زمینه‌هایی است که کتاب‌های فراوانی درباره آن تالیف شده است. اما کتاب »زاگ»، اثر مارتی نیومایر با استفاده هوشمندانه از همین ترفند جلب توجه زیادی را جلب کرد. نیومایر نام کتابش را خلاقانه از واژه معروف زیگ زاگ گرفته است.

البته همان‌طور که در ابتدای مقاله گفتم اگر در زمینه خودتان نخستین هستید، بدون این ترفند هم می‌توانید مشهور و پرفروش شوید. نمونه‌اش کتاب‌هایی فراوانی با اسم‌های عادی هستند که بیش از ۳۰ میلیون نسخه در دنیا داریم فروخته‌اند.

دلیلش فقط آن بوده که تقریبا نخستین تالیفی بودند که در زمینه‌های خودشان چاپ شدند. کتاب «بیندیشید و ثروتمند شوید» از ناپلئون هیل مثال خیلی خوبی است. برای حدود ۸۰ سال است که نام این کتاب در فهرست کتاب‌های پرفروش کسب‌وکار دیده می‌شود.

وقتی در زمینه‌ای تالیف‌های قبلی وجود ندارد، اتفاقا اسم واضح و روشن باعث فروش بیشتر می‌شود. البته اگر بخواهیم دقیق‌تر نگاه کنیم همین اسم در زمان خودش تعجب خوانندگان را برمی‌انگیخت. این واقعیت که می‌شود با فقط اندیشیدن ثروتمند شد، خلاف باور عموم مردم بود.

 

ترفند دوم: مخاطبتان را در نام کتاب بیاورید

مخاطب برخی کتاب‌ها گروهی مشخص است. مثلا برای یک سن مشخص، یا قشر اجتماعی خاص تالیف می‌شوند.

اگر کتابتان این‌طور است می‌توانید از نام همان گروه مخاطب در انتخاب نام کتاب استفاده کنید. این‌طور دارید به طور مشخص خودتان را به مخاطب خاصتان معرفی و عرضه می‌کنید و با این ترفند طبیعتا می‌شود انتظار داشت که فروشتان هم بالاتر برود. مثلا این کتاب‌ها از همین ترفند استفاده کرده‌اند:

  • ۷ اشتباه مهلک یک کارگزار بیمه
  • راز موفقیت یک بانکدار
  • معمای ثروت یک معلم ساده
  • پدر پولدار پدر بی‌پول

ترفند سوم: از جادوی اعداد غافل نشوید

اعداد از مواردی هستند که وجودشان در نام کتاب باعث جلب توجه می‌شوند. بعلاوه با بهره‌گیری از عددها در عنوان کتابتان می‌توانید تا حدودی به خواننده بگویید که در کتاب قرار است با چه روبرو شود.

پس اگر می‌توانید حتما از جادوی اعداد در انتخاب نام کتاب بهره بگیرید. مثلا این‌ها نمونه‌هایی هستند که نویسندگان مشهوری برای انتخاب نام کتاب استفاده کرده‌اند:

  • ۷ عادت مردمان موثر
  • ۱۲ ستون موفقیت
  • مذاکره در یک هفته
  • ۱۰ قانون موفقیت
  • ۱۰۱ راه برای موفقیت در تجارت

ترفند چهارم: روش و ایده‌تان را معرفی کنید

این ترفند موقعی در پیشنهاد نام کتاب به کارتان می‌آید که خودتان روش و یا ایده خاص و جدیدی را ارائه کردید و آن را در کتابتان معرفی کرده‌اید.

اگر اینطور است می‌توانید آن روش یا ایده را به نوعی در عنوان کتاب و یا در زیرعنوان آن بیاورید. همانطور که قبلا گفتم من برای اولین کتابم زیرعنوان «تنبل، زرنگ، خنثی» را به کار بردم چون ایده این که اسامی تجاری به این سه دسته تقسیم می‌شوند را خودم برای نخستین‌بار در این کتاب مطرح کرده‌ام.

سِت گادین نام عجیب «گاو بنفش» را با همین ترفند برای کتابش برگزیده است. موضوع این کتابِ بسیار پرفروش درباره ایجاد مزیت رقابتی است.

گاو بنفش اصطلاحی مخصوص خود نویسنده است که برای بیان و توضیح موضوع مورد بحثش از اول تا آخر کتاب به کار می‌رود. البته نام این کتاب علاوه بر معرفی ایده نویسنده ویژگی‌ ایجاد شگفتی در مخاطب دارد. مطمئن هستم با شنیدن نام ساختارشکن این کتاب کنجکاو شدید که آن را بخوانید و ببینید این گاو بنفش چطور موجودی است. پس شما هم از همین مثال الگو بگیرید و سعی کنید نام کتابتان کنجکاوی مخاطب را درگیر کند.

همین نویسنده کتاب دیگری دارد با نام «شیب». در آن کتاب سِت گادین مسیری را که برای رسیدن به موفقیت باید پشت سر گذاشت به یک شیب تند تشبیه کرده است.

مثال دیگر استفاده از ایده مولف در نام کتاب را می‌توان در کتاب «شش کلاه تفکر» نوشته دکتر ادوارد دوبونو دید. این نویسنده معتقد است ما انسان‌ها شش نوع تفکر مختلف در مغزمان داریم.

در نام کتاب ترکیب شش کلاه تفکر برای بیان این ایده نویسنده و همچنین با بهره‌گیری از ترفند سوم یعنی استفاده از اعداد در نام کتاب انتخاب شده است. می‌بینید که می‌شود از چند ترفند به طور همزمان استفاده کرد. اگر این کار را هوشمندانه انجام دهید قدرت و تاثیرگذاری نام انتخابی برای کتابتان بیش‌تر می‌شود.

من  همین ترفند چهارم را برای انتخاب نام کتاب دیگرم به کار بردم. در این کتاب که نامش را « برند ضدگلوله» گذاشتم، به خواننده آموزش داده‌ام که چطور می‌تواند گام به گام برندی قدرتمند و شکست‌ناپذیر بیافریند. من برندی را که براساس اصول توضیح داده شده در کتاب ایجاد شود برند ضدگلوله نامیده‌ام. پس این نام علاوه بر ایجاد شگفتی در مخاطب ایده من را هم برای چگونگی ساخت برند موفق معرفی می‌کند.

دوباره من در کتاب برندباز نیز از همین روش بهره گرفتم! برندباز اصطلاحی ساخته و پرداخته کاملا شخصی خودم است و منظور کسی است که به قوانین بازی برند و کسب وکار مسلط است و در آن مهارت دارد.

این اصطلاح خاص کمک شایانی به هر چه بیشتر دیده‌شده کتاب دارد؛ خصوصا این‌که یک نام ترکیبی از موضوع اصلی کتاب یعنی برندسازی است همراه ترکیب با کلمه باز که این واژ‌گان ذهن مخاطب را قلقلک می‌دهد.

ترفند پنجم: با نام کتابتان تصویرسازی کنید

برخی واژه‌ها یا ترکیب واژه‌ها خاصیت تصویری دارند؛ یعنی بلافاصله با شنیدن آن‌ها تصویری در ذهن مخاطب شکل می‌گیرد. نام‌های کتابی که بتوانند در ذهن مخاطب تصویرسازی کنند از قدرتمندترین نام‌های کتاب هستند.

مثلا نام کتاب «شنا با کوسه‌ها» که هاروی مک‌کی آن را نوشته یک نام تصویری است. مطمئنم با شنیدن این نام تصویری از دریا و کوسه‌ها و شنا در کنار آن‌ها در ذهنتان ایجاد شده است. وجود مولفه‌های تصویری در عنوان کتاب‌تان نام آن را در خاطر خواننده و مخاطب ماندگار می‌کند.

معمولا نام‌های تصویری با استعاره‌ همراه هستند و این موضوع عنوان کتاب را جذاب‌تر می‌‌کند. جدای استفاده از تصویر به‌طور کلی «استعاره» خود به‌تنهایی می‌تواند ترفندی برای پیشنهاد نام کتاب باشد.

مثلا نام کتاب «چه کسی پنیر مرا جابجا کرد؟» نوشته دکتر اسپنسر جانسون یک نام استعاری است. در این کتاب که به بیان چگونگی واکنش انسان‌ها در برابر تغییرات در زندگی پرداخته شده، جابجا شدن پنیر استعاره از  منابعی در دسترس است که با رخدادها و تغییراتی که در زندگی ما رخ می‌دهد آن را از دست می‌‌دهیم. بنابراین در نام این کتاب هم تصویرسازی داریم، هم ترفند استعاره و هم ایجاد شگفتی در مخاطب.

—***—

امیدوارم با ترفندهایی که در این مقاله برایتان توضیح دادم از سردرگمی برای انتخاب نام کتاب بیرون آمده باشید و همین‌طور در پیشنهاد نام کتاب به دیگران هم مهارت پیدا کرده باشید.

همانطور که در ابتدا گفتم فروش کتاب مثل هر محصول دیگر نیازمند برنامه برندسازی است. اگرچه انتخاب نام مناسب برای کتاب تاثیر بسزایی روی فروش آن دارد، ولی از تاثیر عوامل دیگری مانند موضوع کتاب، روایت آن، بازاریابی و فروش هدفمند و شهرت نویسنده نباید غافل شد.

(Visited 8,373 times, 6 visits today)
اشتراک گذاری با دیگران :

16 نظر در “پیشنهاد نام کتاب برای نویسندگان

  1. Fateme می گوید :

    سلام ببخشید من دارم رمان پلیسی و انتقامی مینویسم اما میخوام هیجانش بالا باشه و خواننده رو جذب کنه
    میشه بگید چطوری هیجانو بالا ببرم و خواننده جذب بشه

    • احسان مهدی نژاد می گوید :

      سلام دوست عزیز
      ما در مقاله اشاره کردیم که تکنیک‌هایی که بیان شده بیشتر درباره کتاب‌های تجاری صدق می‌کند
      به هر حال شاید برخی تکنیک‌های به کار رفته به درد شما بخورد
      ممنون از پیامتون

  2. فرانک صادقی می گوید :

    درود و خیر باش و شاد باش
    ضمن تشکر برای مقاله ارزشمندتان ، بنده معتقدم که تصویرسازی خیلی جالب است و اینکه با توجه به محتوا ، خواننده را به چالش بکشیم
    بنده در مورد کتاب اولم این مورد را با طرح جلد هم نشان دادم
    برگ ها رقص کنان می آیند
    و نام کتاب با طرح جلد همخوانی دارد
    اینکه برگ پاییزی در حال افتادن است
    ما همیشه می گوییم برگ ها می ریزند یا افتادند ولی بنده تصویر سازی حرکت موج دار برگ ها در فصل پاییز را به رقص تشبیه کردم و با جان بخشی به برگ ها نام کتاب را ” برگ ها رقص کنان می آیند ” انتخاب کردم و اینکه واژه رقص کنان ، شادی آفرین است و بدین ترتیب خواستم ذهنیت غم انگیز بودن پاییز را نیز با واژه رقص از ذهن ها پاک کنم .
    به نظرم برای انتخاب کتاب شعر و رمان از جان بخشی و تصویرسازی می توان به خوبی استفاده کرد.
    کتاب دوم ( در دست چاپ ) را هم با جان بخشی نامگذاری کرده ام که واژه ها استعاره از شاعر هستند
    ” واژه ها می سرایند ”
    برای کتاب رمان به نظرم به قضاوت دعوت کردن و به چالش کشیدن خواننده جالب است .
    سخن کوتاه می کنم که این دفتر فصل ها دارد.

    • سید علیرضا موسوی می گوید :

      سلام و وقت بخیر.
      من اوبین کتابم را دارم مینویسم و این کتاب در مورد زندگینامه یک شهید است.به کمک نیاز دارم.

      • احسان مهدی نژاد می گوید :

        سلام دوست عزیز برای نوشتن کتاب بهتره به عزیزانی که در این خصوص متخصص هستند مراجعه نمایید. ما صرفا جهت انتخاب نام کتاب آن‌هم کتابهای تجاری مطلب داریم.
        آقای شاهین کلانتری در زمینه نوشتن کتاب می‌توانند از طریق وبسایتشون به شما کمک کنند

  3. فرانک صادقی می گوید :

    درود و خیر باش و شاد باش
    ضمن تشکر برای مقاله ارزشمندتان ، بنده معتقدم که تصویرسازی خیلی جالب است و اینکه با توجه به محتوی خواننده را به چالش بکشیم
    بنده در مورد کتاب اولم این مورد را با طرح جلد هم نشان دادم
    برگ ها رقص کنان می آیند
    و نام کتاب با طرح جلد همخوانی دارد
    اینکه برگ پاییزی در حال افتادن است
    ما همیشه می گوییم برگ ها می ریزند یا افتادند ولی بنده تصویر سازی حرکت موج دار برگ ها در فصل پاییز را به رقص تشبیه کردم و با جان بخشی به برگ ها نام کتاب را ” برگ ها رقص کنان می آیند ” انتخاب کردم و اینکه واژه رقص کنان ، شادی آفرین است و بدین ترتیب خواستم ذهنیت غم انگیز بودن پاییز را نیز با واژه رقص از ذهن ها پاک کنم .
    به نظرم برای انتخاب کتاب شعر و رمان از جان بخشی و تصویرسازی می توان به خوبی استفاده کرد.
    کتاب دوم ( در دست چاپ ) را هم با جان بخشی نامگذاری کرده ام که واژه ها استعاره از شاعر هستند
    ” واژه ها می سرایند ”
    برای کتاب رمان به نظرم به قضاوت دعوت کردن و به چالش کشیدن خواننده جالب است .
    سخن کوتاه می کنم که این دفتر فصل ها دارد.

  4. احمد بهرامی عیسی آبادی می گوید :

    درود. بسیار عالی بودند. استفاده کردم و بسیار ممنونم
    اما گاهی من به عنوان یک انتخاب‌گر اسم در میان انتخاب ، نام های فراوان فرو می ماند و انتخاب بهترین بسیار دشوار خواهد بود

  5. فرزانه می گوید :

    شما نفر اول در این حوزه هستید از شما ممنونم بابت مطالب ارزشمندتان در این سایت عالی ..ممنونم

  6. سعید بهزادی می گوید :

    سلام جناب مهدی نژاد عزیز. یک مقاله جذاب و بسیار عالی که در زمینه نامگذاری کتاب حداقل کاندید 3 مقاله برتر را به خودش اختصاص می دهد(با وجود اینکه من ندیدم کسی به این شکل نام های کتاب را تحلیل کند) و از شما تشکر می کنم.
    چند نکته راجع به نام کتاب به ذهنم آمد که برای مخاطبین عزیز به اشتراک می گذارم.

    1-سعی کنید اگر به فکر برند سازی هم هستید نام های کتابتان از یک الگویی پیروی کند که خاص خودتان باشد. به طور مثال آقای ژان بقوسیان موسس مدیر سبز،جمله کلیدی ایشان”شکستن مرزهای…” است. کتاب هایی مثه شکستن مرزهای موفقیت|شکستن مرزهای موفقیت|شکستن مرزهای عملکرد و…
    یا مثلا کتاب های لطفا… نباشید. لطفا گوسفند نباشید|لطفا هسمر خوبی باشید| لطفا مدیر خوبی باشید و…
    همانطور که می گویند در طرح جلدها نیز یک الگوی خاصی را داشته باشید و مخاطب تا یکی از کتاب های شما را می بیند راحت متوجه شود این کتاب ماله شماست. مخصوصا در کتاب هایی که چند جلدی هست. به طور مثال من خودم نام کتابم را قهرمان بزدل گذاشته ام و چون چند جلدی است طرح جلد ثابت و فقط رنگ های آن عوض می شود.

    2- به نظر من کتاب هایی که برای قشر خاصی نوشته می شود،کار بازاریابی و فروش آن راحت تر است و در نامگذاری آن ها نیز باید این نکته را رعایت کنید. طبق مثال های خودتان کتاب های راز موفقیت یک بانکدار، معمای ثروت یک معلم ساده و حتی نام هایی مانند خداحافظی با مستاجری که تکلیفش با نوع خواننده مشخص است و پرسونا خودش را شناخته است.

    امیدوارم روزی برسد که اینقدر brand شده باشیم که بدون توحه به نام کتاب، مونوپل کتاب های را بخرند ،همان اتفاقی که برای من راجع به ست گادین افتاده و هر کتاب جدید از ایشان می آید دیگر کاری به نامش ندارم و می خرم.

    موفق و خلاق باشید

    • احسان مهدی نژاد می گوید :

      ممنونم دوست عزیز از نظر جامعی که فرمودید.
      ضمن تشکر از شما از بابت سریالی نوشتن کمی با شما اختلاف نظر دارم.
      به نظرم اگر مضمون کتابهای یک نویسنده با هم متفاوت است بسیار بهتر است که برای هر کتاب از طراحی جلد و اسم جداگانه‌ای استفاده شود مگر این که کتابی ادامه قبلی باشد.
      علت را نیز برایتان می‌گوییم.
      شما در نظر بگیرید نام خانوادگی شخصی مهدوی است و اسم اولین فرزندشان ماهان است.
      ماهان مهدوی نام بسیار متجانس و خوبی است.
      حال در نظر بگیرید که اسم پسر بعدی مهیار مهدوی باشد.
      به همین صورت ماهیار مهدوی و مهرداد مهدوی!!
      چه اتفاقی برای دوستان و آشنایان حتی پدر و مادر خود آنان می‌افتد؟؟
      جز گیجی بهره‌ای نخواهد داشت!
      مفهوم برند هم نیز دقیقا همین است. معمولا قدرتمندترین برندهای دنیا با توجه به اسامی قدرتمند و متفاوتی که دارند هر کدام نماد چیزی جداگانه هستند.
      مثلا پمپرز، تاید، کرست …….همگی محصولات کمپانی پراکتر اند گمبل هستند اما هرکدام با اسمی جداگانه و جایگاه ذهنی جداگانه‌ای در بازار بسیار قدرتمند حضور دارند!
      در انتها باز هم از شما ممنونیم که به مقاله ما توجه ویژه‌ای داشتید.

  7. ابوالفضل خالقى می گوید :

    مطالب بسيار مفيدى درمورد انتخاب اسم كتاب يادگرفتم ممنونم استاد

  8. نسرین حیاتی می گوید :

    با سلام و تشکر از شما برای مقاله خوب و کامل تان
    به نظر م در ایران در بعضی زمینه ها استفاده از اعداد برای نام کتاب خیلی جواب می دهد یا مثلا عباراتی مثل،راز،جذابیت واز این قبیل کلمات
    مثلا 7راز جذاب بودن،21روش نفوذ در قلب همسر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

انتخاب اسم برند براى مغازه و فروشگاه
نشد که بشه
فايل صوتى اسنراتژي تمايز
نشد که بشه
وبينار تخصصى داستان برند
نشد که بشه
10% تخفیف خرید
نشد که بشه
15% تخفیف خرید
نشد که بشه
20% تخفیف خرید
نشد که بشه
شانس خودتون رو امتحان کنید

بعضی وقتا تو زندگی شانس هم اهمیت داره!!

ما در هزارمدیر یه گردونه شانس گذاشتیم که شما فقط لازمه ایمیل و شماره موبایل خودتون رو وارد کنین که نزد ما محفوظن
بعدش گردونه رو میچرخونین و میتونین محصول رایگان ببرین یا این که تخفیف بگیرید!

‌پ.ن

هیچ کس در این گردونه بازنده نیست!!